Crabbeleer, een historisch bier keert weer… of toch niet?

In juni 1847 deed een opmerkelijk bericht de ronde in diverse kranten. Zo las men bijvoorbeeld in de Leydse Courant: ‘Gent, 22 junij. Men brouwt hier nu eene nieuwe of liever oude soort van bier, hetwelk men crabbeleire noemt en bij de Gentenaars der 15de eeuw hoog geroemd werd… De heer Van der Haagen heeft het recept wedergevonden en levert nu lekker schuimende crabbeleire aan verscheidene herbergiers.’[1] Kijk, een tot leven gewekt verloren bier, zo lezen we het graag. Maar welk verhaal zat hier achter?

(meer…)


Drijdraad: een verloren straf bier (of flauwe koffie)

Etiket: jacquestrifin.be. Afbeelding: De garentwijnder, Caspar Luyken, Rijksmuseum.September 1901. In het Oost-Vlaamse stadje Sint-Niklaas waren slopers bezig het oude postkantoor af te breken. Plots zag een van hen onder een plankenvloer iets schitteren. Een munt van twee frank. Zo veel geluk heb je niet snel. Het besluit viel dus om de munt met een paar collega’s in een naburige herberg op te gaan drinken. Zoals dat gaat als het vrijdag is: ‘Na de eerste ronde kwam er een tweede, en ze vonden den drijdraad zo lekker, dat ze weldra allen “een weinig in den wind” waren.’ En toen begonnen de discussies over de hoogte van de werklonen…[1]

(meer…)


Factcheck: de Belgische bierwet van 1852

Als ik één ding heb geleerd van het schrijven over Nederlands en Belgisch bier de afgelopen jaren, is dat je eigenlijk alles moet checken en nooit iets zomaar voor zoete koek moet aannemen. Natuurlijk, niet alles is even makkelijk te controleren, maar van lieverlee ontwikkel je wel een soort Fingerspitzengefühl waardoor bepaalde beweringen in je achterhoofd blijven rondzingen. Waarvan je denkt: die gaan we nog een keer checken. Vandaar: de Belgische bierwet van 1852.

(meer…)


Georges Lacambre: de man die België leerde brouwen

Op 30 mei 1884 werd op het Cimétière de Passy in Parijs een man begraven, in een kuil op sectie 1, rij 8 zuid, nummer 3 oost.[1] Deze begraafplaats, tegenwoordig in de schaduw van de Eiffeltoren, ziet eruit zoals we Parijse begraafplaatsen kennen: robuuste grafhuisjes met tierelantijnen, beelden van treurende engelen, en vooral veel sjiek marmer. Hier vond hij zijn laatste rustplaats: Georges Lacambre, de man die België leerde brouwen.

(meer…)


Een kleine geschiedenis van Vlaams oud bruin (en rood) – 2

Een fles Oudenaards bier van brouwerij Petre-Devos.‘Het dubbel Oudenaerdsch bier’ schreef journalist en literator Karel van de Woestijne in 1906, is dan wel niet zo beroemd als het gotische stadhuis van Oudenaarde, maar wie het goed kent ‘vergelijkt het bij den besten Bourgognewijn. Oudenaerdsch staat voor hem tot gewoon bier, als Musigny tot den gemeensten der tafelwijntjes.’ Wie het Oudenaards bier kende, meesmuilde om geuzelambiek en andere biersoorten, als er ‘gelegen in haar mandje, een flesch Oudenaerdsch’ op tafel kwam. In Gent, waar het de grootste populariteit had, waren er mensen die met elkaar in de clinch lagen over de vraag welke van de twee bekendste merken het beste was: ‘Oudenaerdsch van Felix of Oudenaerdsch van Liefmans.’[1]

(meer…)


Een kleine geschiedenis van Vlaams oud bruin (en rood) – 1

Op 23 november 1877 vond er in een brouwerij in het Oost-Vlaamse stadje Geraardsbergen een bijzonder tragisch ongeluk plaats. Een van de knechts was bezig een grote kuip schoon te maken, die gebruikt was voor het maken van oud bier. Hij raakte echter bevangen door de dampen van de gist op de bodem van het vat en dreigde te stikken. Brouwer Emile Vande Maele sprong onmiddellijk zelf het vat in om de arme knecht te redden. De andere werklui wilden hem nog tegenhouden, maar het was al te laat. Ook Vande Maele kreeg geen lucht meer en stikte. Hulp kwam van alle kanten toegesneld, maar er hing zoveel koolzuurgas dat zelfs de lampen die boven het vat werden gehouden, meerdere malen uitdoofden. Uiteindelijk moest men het vat aan stukken slaan om de lijken eruit te halen.[1]

(meer…)


Vlaams bruin, rood of roodbruin? Hoe Michael Jackson vanuit het niets een bierstijl bedacht

De laatste tijd probeer ik me een beeld te vormen van de geschiedenis van Vlaams donker zuur bier, meer specifiek dat uit de provincies Oost- en West-Vlaanderen.[1] Onder deze bieren bevinden zich meesterwerken van brouwkunst zoals Rodenbach, Duchesse de Bourgogne, Liefmans Goudenband en andere. Helaas is er maar weinig over de geschiedenis van deze bieren geschreven. Probeer om te beginnen maar eens iets van vòòr pakweg 1850 te vinden wat ook maar in de verte op zuur bier uit Vlaanderen lijkt (en dan laten we de mythe buiten beschouwing dat de Schelde een Middeleeuwse grens zou zijn tussen de zure bieren van Vlaanderen en die van de rest van België, want dat is gepatenteerde kletskoek).

(meer…)


Berliner Alt: gek genoeg een Nederlands verloren bier

De voormalige brouwerij De Pauw in de Grote Kerkstraat in Culemborg.‘Ken jij deze bierstijl?’ vroeg Marco Lauret van brouwerij Duits en Lauret aan me. Hij mailde er een jpg’je bij van een etiket van een lang gesloten brouwer in Culemborg: ‘Berliner Oud’. Bij zo’n mailtje hoop ik natuurlijk altijd dat er vervolgens besloten wordt tot het opnieuw brouwen van een recept uit vroeger tijden, dus ik dacht: mooi, ik snor een oud Berlijns brouwrecept op, geef dat aan Marco en dan is mijn plicht weer gedaan. Maar… wat was dat Berliner Oud dan?

(meer…)