Lyon: een biereiland in een zee van wijn

Een van de onderwerpen waar ik graag over schrijf, is de biergeschiedenis van Frankrijk. Hebben ze die daar dan? Jazeker, want tussen alle wijn hebben met name het uiterste noorden (Frans-Vlaanderen en Picardië) en oosten (de Elzas) een brouwtraditie. Ook heeft Parijs heeft eeuwenlang een brouwersgilde gehad. En er was nog een stad, die ik wel eens tegenkwam: Lyon. De zuidelijkst gelegen traditionele bierstad van Europa.

(meer…)


De bieren van Van Waes-Boodts

Etiketten en ander drukwerk van Van Waes-Boodts. Bron: Zeeuws ArchiefVeel van wat er de laatste jaren geschreven is over biergeschiedenis, was er niet geweest zonder de moderne digitale hulpmiddelen. Met een druk op de knop zoek je door duizenden krantenpagina’s op de gekste zoekwoorden en vind je obscure boekwerken waar je anders honderden euro’s voor had moeten neertellen. Ik ga nog regelmatig op pad om alles wat niet is gedigitaliseerd is ter plaatse te bekijken, maar wat er wél is ingescand door archieven en bibliotheken in binnen- en buitenland is al heel veel.

(meer…)


Toen Hoegaarden nog spontaan vergist werd

De brouwerij in museum Bokrijk, waarvan de installatie uit Hoegaarden afkomstig is.Spontane vergisting: magische woorden voor iedereen die houdt van wild, zurig, gerijpt bier vol met brett, beestjes en melkzuren. Deze methode wordt gekenmerkt door het niet actief toevoegen van gist door de brouwer. We kennen het vooral van lambiek, dat heerlijke Brusselse basisbier dat, een paar jaar oud, wordt gebruikt om geuze, faro en kriek van te maken. Maar wat als ik vertel dat er in het verleden nóg een spontaan vergiste Belgische biersoort was, maar dan eentje die mijlenver afstaat van jarenlang gerijpt bier? Eentje waarvan een verre nazaat tegenwoordig op elke straathoek te krijgen is? (meer…)


Een recept voor Antwerpse seef

En dan nu een legendarisch bier uit Antwerpen: seef. Maar hét bier van de Scheldestad is toch een ‘bolleke’ De Koninck? Nu misschien wel, maar in feite begon deze amberkleurige ‘spéciale belge’ pas in de jaren dertig zijn opmars.[1] Nee, daarvóór heeft er een bier bestaan genaamd ‘seef’, een biersoort die zó populair was dat er een hele wijk naar vernoemd werd. Een bier dat sinds een paar jaar ook weer terug op de markt is, en dat is natuurlijk helemaal een mooi initiatief. Vandaag gaan we kijken naar de vraag: wat was seef eigenlijk? Inclusief een historisch recept met opmerkingen over gistsoorten, troebelheid en rare granen als haver, boekweit en rogge. (meer…)


Een Oost-Vlaamse lambiek uit ca. 1900

Gezicht op het dorp Schoonaarde aan de Schelde, met de schoorsteen van de brouwerijAls er één Belgisch bier is waarvan de liefhebbers meer over de geschiedenis willen weten, dan is het wel lambiek. Dit bijzondere bier uit Brussel en omgeving is omgeven met een aura van eeuwenoude traditie: het zou een soort ‘oerbier’ uit de Middeleeuwen zijn. Ja, de ‘Hoge Raad voor Ambachtelijke Lambierbieren’ (wat een ongelofelijk pompeuze naam is, waarom noemen ze zichzelf niet gewoon ‘Vereniging van lambiekbrouwers’?) durft zelfs te stellen dat ‘de eerste lambiek reeds gebrouwen werd vóór 1300’.[1]

(meer…)


De originele Tripel Karmeliet uit de 17e eeuw

Tripel KarmelietTripel Karmeliet is één van de bekendste bieren van België. Het viel meermalen in de internationale prijzen en is met recht een moderne klassieker. En volgens het etiket gebrouwen ‘volgens een 17e-eeuws Dendermonds Karmelietenrecept’. Tja, dan kan ik niet nalaten me af te vragen: wát voor recept? Of: waarom echte karmelieten dit niet meer mogen brouwen. (meer…)


De evolutie van Luiks bier

Bieren veranderen door de tijd heen. Ook al worden ze door dezelfde brouwer gemaakt, ook al blijven ze dezelfde naam dragen. Zelfs pils is niet immuun: op dit moment wordt het in Nederland, onder de invloed van de populariteit van IPA, steeds bitterder. Dat terwijl het een paar jaar geleden juist steeds zoeter aan het worden was! Een simpel pils als het Brouwers-bier van Albert Heijn pils is tegenwoordig gedryhopt, maar in 2002 kondigde de Appie nog aan zijn pils juist een ‘minder bittere en vollere smaak’ te gaan geven.[1] Een mooi voorbeeld uit het verdere verleden is de smaakevolutie van het Luiks bier, dat van fris, licht speltbier naar gerijpt bruin gerstebier ging. Hier het hele verhaal, met recept! (meer…)


Beijersch bier uit Breda

Reclameposter Drie Hoefijzers - Bron: Stadsarchief BredaIn de biergeschiedenis van Nederland zit nog een witte vlek: Beijersch bier. Vanaf midden negentiende eeuw kwam dit de oude Nederlandse biersoorten vervangen, helemaal nadat de nieuwe bierwet van 1868 toen het maken ervan een stuk goedkoper maakte. Dikwijls is dit Beijersch simpelweg gelijkgesteld aan pils, maar dat klopt niet. Pils was hier pas vanaf 1876, en dan nog maar in bescheiden mate. Maar wat was Beijersch dan wel? (meer…)