De evolutie van Luiks bier

Bieren veranderen door de tijd heen. Ook al worden ze door dezelfde brouwer gemaakt, ook al blijven ze dezelfde naam dragen. Zelfs pils is niet immuun: op dit moment wordt het in Nederland, onder de invloed van de populariteit van IPA, steeds bitterder. Dat terwijl het een paar jaar geleden juist steeds zoeter aan het worden was! Een simpel pils als het Brouwers-bier van Albert Heijn pils is tegenwoordig gedryhopt, maar in 2002 kondigde de Appie nog aan zijn pils juist een ‘minder bittere en vollere smaak’ te gaan geven.[1] Een mooi voorbeeld uit het verdere verleden is de smaakevolutie van het Luiks bier, dat van fris, licht speltbier naar gerijpt bruin gerstebier ging. Hier het hele verhaal, met recept! (meer…)


Hopfeesten (1): België

Hopoogst in Poperinge, 1939 - Bron: Westhoek VerbeeldtHet is september, dus de hop wordt geoogst. In België is de hop zelfs aanleiding voor de Hoppefeesten van Poperinge en de Hopduvelfeesten in Asse. Nu hebben die met de eigenlijke oogst nauwelijks iets te maken: het echte oogstfeest, in België ‘hommelpap’ of ‘hopfooi’ genaamd, speelde zich op de boerderij af. Ook Nederland heeft zijn ‘hoplast’ of ‘laars’ gekend: er werd ‘geklonken en gedronken, gesmuld en gedanst’. Daar wilde ik wel wat meer van weten. (meer…)


Factcheck: waar kwam gruit voor?

British Library - Petrus de Crescentiis - Rustican des ruraulx p. 157Recent werd ik op Facebook toegevoegd aan een praatgroepje over gruit, ‘The Gruit Guild’. Dus veel foto’s van brouwsels en van kruiden plukkende mensen op de hei. Immers, gruit was een kruidenmengsel dat in de Middeleeuwen aan bier werd toegevoegd, voordat men hop toepaste. Maar onlangs kwam er een historische vraag langs, en dan bemoei ik me er graag mee. De vraag was: wáár kwam gruit nou eigenlijk voor? Een factcheck!

(meer…)


Factcheck: Het Belgisch Bierboek

Factcheck: Het Belgisch BierboekHet Belgisch Bierboek is een imposant boekwerk. 704 pagina’s in kleur, 2 kilo’s zwaar, vol prachtige foto’s. Het boek dat de Belgische biercultuur en -traditie verdient, zou je denken. In september, toen het uitkwam, sprak ik toevallig een van de auteurs, Luc de Raedemaeker. Hij had het boek bij zich, hij kon het nog net dragen. Ik sloeg het open en meteen brak het koud zweet me uit. Het boek bevat de ergste verzameling klinkklare kletskoek over biergeschiedenis die ik ooit bij elkaar heb gezien.

(meer…)


Lambiek: hoe het echt zit

Lambic busted - Bron origineel:delcampe.netHet is een uitgesleten Johan Cruyff-cliché, maar: soms ga je het pas zien als je het door hebt. Dat overkwam mij tenminste afgelopen zaterdag, op het Carnivale Brettanomyces in Amsterdam. Op dit wildegistfestival mocht ik zelf spreken, en verder sprak ik weer deze en gene uit het altijd leuke bierwereldje. Samen met Henri Reuchlin aan de bar van het Arendsnest zelf Mestreechs Aajt blenden uit het superzure aajt-foederbier en een paar andere Gulpener-bieren, dat soort leuke dingen. Maar een hoogtepunt voor mij was toch wel de (onterecht niet druk bezochte) lezing van Raf Meert, de mythbuster van de lambiek.

(meer…)


Factcheck: de Wet-Vandervelde

L'alcool est un poison, ca. 1900. Collectie Jenevermuseum, Hasselt.Joepie, het is weer Factcheck-Vrijdag. We gaan meteen maar even los met iets wat al een tijdje in mijn achterhoofd zat en waarvan ik me afvroeg: zou dat nou? Een Belgische wet uit 1919 die als doel had alcoholmisbruik te bestrijden, zou in werkelijkheid gezorgd hebben voor de zware Belgische bieren die we nu zo goed kennen: de dubbels, de tripels, de Duvels.

(meer…)


Frans fabrieksarbeidersbier

George Cruikshank, The Bottle, Plate IVAf en toe maak ik met dit blog een uitstapje over de grens. Met name in het Franse taalgebied, waar nog van alles over historisch bier te vinden is dat aan de aandacht van bierhistorici ontsnapt lijkt te zijn. Zo vond ik iets in het Belgische blaadje La feuille du cultivateur, uitgegeven in Brussel als een ‘journal d’agriculture pratique’, ofwel: blad voor praktische landbouw.

(meer…)


Verloren bieren 31 Abdijbier (2)

Vorige week zagen we al dat voor de Franse Revolutie er in België wel kloosters waren die bier brouwden, maar dat was vooral voor eigen gebruik en echt furore maakten ze er niet mee. Vervolgens kwamen de Fransen en werden alle kloosters gesloten. Waarom schrijft dan ene Theo Vervloet, voorzitter van de Belgische Brouwers, in het voorwoord van het boek ‘Abdijbieren’ van Jef van den Steen dat door de eeuwen heen ‘de paters en de monniken de recepten van de door hen gemaakte bieren bewaard hebben’, en ‘aan de volgende generaties overgeleverd’? Omdat wij bierdrinkers dit soort historische prietpraat maar al te graag horen, en de brouwers dus niet zullen nalaten om ons deze kletskoek te verkopen. (meer…)